Ajax scoort negentien keer in zes eredivisieduels: kan de ploeg van Míchel dit volhouden?

Wie wil winnen, moet scoren. Dat was misschien wel de belangrijkste les van vorig seizoen, toen er in de competitie slechts 62 doelpunten werden gemaakt. Maar Jordi Cruijff en Míchel Sánchez hebben voor een kentering gezorgd: dit seizoen ligt de club plots op koers om de magische grens van 100 doelpunten te slechten.

Johan Cruijff zei ooit: “Je moet schieten, anders kun je niet scoren.” Jordi Cruijff heeft die uitspraak iets verbasterd: “Je moet scoren, anders kun je niet winnen.” Door deze zomer expliciet in te zetten op extra doelpunten, moet Ajax weer een prijzenwinnend elftal worden.

Ook Míchel benadrukte al vroeg na zijn aanstelling de noodzaak tot meer doelpunten. Hij trok daarbij een parallel tussen de degradatie van Girona FC en de problemen van Ajax. “Dat we vorig seizoen uit La Liga degradeerden, kwam doordat we moeite hadden met het creëren van grote kansen. En we waren niet effectief genoeg in het zestienmetergebied.”

Na een uitvoerige analyse identificeerden Míchel en Cruijff soortgelijke problemen bij Ajax. Ook de Amsterdamse club kwam afgelopen voetbaljaargang weinig in gevaarlijke scoringsposities en miste een bepaalde agressiviteit voor het doel.

De oplossing, volgens de nieuwe technische leiding van Ajax: spelers aantrekken met scorend vermogen. En natuurlijk ook gerichte trainingen voor de andere Ajacieden, een nieuw speelplan implementeren en daaraan schaven op het trainingsveld.

Dat Ajax weinig doelpunten maakt, is al langer een probleem. De afgelopen twee seizoenen behoren met 62 en 67 doelpunten tot de tien minst productieve Ajaxjaren sinds de invoering van de eredivisie in 1956/57. Weer een seizoen eerder, in 2023/24, maakte Ajax 74 doelpunten. Ook dat is aan de lage kant.

Ter illustratie: PSV maakte in de afgelopen drie kampioensjaren steeds meer dan 100 doelpunten. En ook in de succesjaren van Ajax onder Erik ten Hag werd de magische grens van 100 doelpunten meermaals doorbroken.

Die grens doorbreken is geen garantie voor succes, maar wel een belangrijke voorspeller. Er zijn slechts enkele voorbeelden waarin een elftal meer dan 100 doelpunten maakte en géén kampioen werd. De laatste keer dat dit Ajax overkwam, was in 2009/10. Toen scoorden de Amsterdammers 102 keer, maar werd FC Twente alsnog kampioen met één punt meer en aanzienlijk minder doelpunten (63).

Na zes speelronden in de eredivisie heeft Ajax nu negentien keer gescoord. Dat is gemiddeld ruim drie keer per wedstrijd. Het is nog vroeg, maar als de ploeg van Míchel dit gemiddelde volhoudt, eindigt het op 108 doelpunten. Opvallend is dat ook PSV en Feyenoord, de meest waarschijnlijke titelconcurrenten, al 22 en 20 keer hebben gescoord.

Ook in de Conference League scoort Ajax erop los. Met 22 doelpunten in 6 wedstrijden halen de Amsterdammers daar een nog hoger gemiddelde: 3,7 goals per wedstrijd.

Om tot zulke aantallen te komen is het cruciaal om meerdere capabele doelpuntenmakers en assistgevers in de selectie te hebben. Een afhankelijkheid van één speler, zoals vorig jaar met Mika Godts, is daarbij funest. Met zeventien doelpunten en twaalf assists was hij direct betrokken bij 47 procent van alle Ajaxdoelpunten.

Die analyse heeft Cruijff deze zomer ook gemaakt. Naast ervaring en stabiliteit zocht hij ook naar spelers die bijna gegarandeerd assists geven of doelpunten maken.

Cruijff wilde minder afhankelijk worden van één speler en de doelpuntenproductie meer spreiden. Daarbij is het zijn overtuiging dat de voorste vijf krachten – twee aanvallende middenvelders en drie aanvallers – tien doelpunten of meer moeten kunnen maken. Dat mislukte vorig seizoen hopeloos.

Met die gedachte haalde Cruijff vijf aanvallende versterkingen naar Ajax: Marcos Leonardo, Tolu Arokodare, Simon Adingra, Viktor Tsygankov en Julian Brandt. Zij toonden in het verleden aan rendement te bezitten, hoewel dat vooral bij Adingra en Arokodare geen structureel karakter kende. Zij presteerden vooral goed in competities die in kracht vergelijkbaar zijn met de eredivisie, zoals de Belgische competitie, maar waren minder succesvol in sterkere competities in Frankrijk en Engeland.

De focus op doelpunten betaalt zich tot dusver uit. Niet alleen bij de nieuwelingen: ook spelers als Davy Klaassen, Oscar Gloukh en Kasper Dolberg stevenen op aanzienlijk betere cijfers af. Daarin speelt de gedegen aanvallende speelstijl van de Spaanse trainer ook een rol.

“Vorig jaar heb ik te weinig doelpunten gemaakt. Ik heb daarover gesproken met Míchel. Hij vindt dat ik agressiever moet zijn in de box. Daar zijn we veel mee bezig,” zei Dolberg daarover.

Ajax kent nu al zeventien verschillende doelpuntenmakers in alle competities. Vorig jaar waren dat er aan het eind van de rit negentien. Enigszins pijnlijk is wel dat de duurste aanwinst, Marcos Leonardo, juist niet uit de verf komt. Cruijff zag in hem de belangrijkste goalgetter, maar in de laatste twee wedstrijden, waarin Ajax tien keer scoorde, speelde uitgerekend de beoogde aanvalsleider geen enkele minuut. In de pikorde is hij inmiddels de derde spits, achter Arokodare en Dolberg.

Een tweede kanttekening is dat Ajax een relatief makkelijk programma heeft gehad. Zaterdagavond komt nummer zes Excelsior naar de Johan Cruijff Arena, maar na de daaropvolgende interlandbreak wordt het pas echt interessant. Dan speelt Ajax acht wedstrijden in een tijdsbestek van 28 dagen, onder andere tegen Groningen (uit), Atalanta Bergamo (thuis), AZ (thuis) en Twente (uit). Hoe de vlag er dan bij hangt, zal een nieuwe indicatie geven van de werkelijke kracht van Ajax.

Over de auteur: Daan Sutorius (1991) is de Ajaxverslaggever van Het Parool. Hij volgt de Amsterdamse club sinds het seizoen 2026/27 en schuift wekelijks aan bij Branie, de Ajaxpodcast van Het Parool. Hij voetbalde zelf jaren op semiprofessioneel niveau bij AFC, heeft zich verdiept in tactische analyses, maar maakt ook interviews en achtergrondverhalen.